آدنو ویروس ها
آدنو ویروس ها
آدنو ويروس ها ژنوم حاوي DNA ،دو رشته اي خطي ،20 وجهي،252 كپسومر و فاقد انولوپ مي باشند.آنتي ژن هاي مهم آنها فيبر ها مي باشند كه از 12 راس آن يا 12 پنتون خارج مي شوند و 240 كپسومر هگزون دارد (شكل 4-1).آدنوويروس ها ايجاد بيماري در چشم و دستگاه تنفسي و دستگاه گوارش و سيستم ادراري مي كنند.آدنو ويروس ها ي گروه A كمترين ميزان درصد C+G را دارند و شديدا" سرطانزا مي باشند.در آدنو ويروس ها پلي پپتيد VII در شكل گيري ساختمان مركزي نقش مهمي دارد و قائده پنتون خاصيت سمي دارد كه موجب ايجاد اثرات سيتوپاتيك مي شود.
آنتي ژن اختصاصي گروه در آدنوويروس ها هگزون ها و آنتي ژن اختصاصي تيپ فيبرها مي باشند.فيبر ها خاصيت آگلوتيناسيون گلوبول هاي قرمز را دارند و به وسيله تست HI مي توان تيپ آدنوويروس ها را تشخيص داد.همچنين بر روي ژنوم آدنوويروس ها Splicing صورت مي گيرد.
آدنو ويروس از طريق ساختمان هاي فيبر به سلول متصل مي شود. گيرنده ويروس ، ايمنوگلوبولين CAR (گيرنده كوكساكي – آدنو ويروس ) مي باشد،كه اين گيرنده از خانواده سوپر فاميلي ايمنوگلوبولين مي باشد.
واكنش متقابل در بين قائده پنتون با اينتگرين هاي سلول كه بعد از مرحله اتصال اتفاق مي افتد موجب پيشروي مرحله درون گرايي مي شود. ويروس ابتدا به درون اندوزوم و سپس به سيتوزول منتقل مي شود كه نياز به pH اسيدي دارد . ميكروتوبول ها در انتقال ويروس از سيتوپلاسم به هسته نقش دارند.كپسيد برداري در سيتوپلاسم شروع شده و در هسته كامل مي شود،آزاد شدن DNA در غشاي هسته صورت مي گيرد.مراحلي كه قبل از آزاد سازي DNA در غشاي هسته صورت مي گيرد را مراحل اوليه گويند و براي اين است كه ويروس ،سلول را به فاز سنتز ببرد.
نقش پروتئين هاي آدنو ويروس ها :
- E1A : افزايش القاء توليد و نسخه برداري از طريق ممانعت از فعاليت RB
- E1B : ممانعت از آپوپتوزيس از طريق ممانعت از فعاليت P53
- E3: مهار سنتز MHC-I
- E4 : مهار تجمع mRNA سلولي وافزايش تجمع mRNA ويروس
آدنو ويروس ها از طريق پيشگيري از فعال شدن كيناز قابل القاء توسط اينترفرون موجب بروز حفاظت در برابر اثرات اينترفرون مي شوند. در بعضي موارد در عفونتهاي آدنوويروسي انكلوزيون بادي هاي داخل هسته اي ديده مي شود كه ممكن است با انكلوزيون هاي سيتومگالوبلاستيك اشتباه شوند ، اما عفونت هاي آدنوويروسي موجب ايجاد سلول هاي غول آسا يا سين سي شيوم نمي شود.
ژن هاي ترانسفورماسيون كننده آدنوويروس هاي انساني در ناحيه ( E1A,E1B) در انتهاي سمت چپ ژنوم ويروس قرار گرفته اند.
بيماري زايي آدنو ويروس ها
1- بيماري تنفسي : بيشترين شيوع در شيرخواران و كودكان ، معمولا آدنوويروس گروه c عامل آن است. تيپ هاي 3و7و21 مسئول ابتلا پنوموني كودكان و تيپهاي 3و4و7 مسئول اپيدمي در نظاميان و سربازان جوان مي باشد.
2- عفونت چشم : التهاب ملتحمه چشمي(چشم صورتي) در استخرهاي شنا و بيشتر توسط تيپ هاي 3و7 و التهاب قرنيه يا كراتيت بيشتر توسط تيپ هاي 8و19و37 مي باشد.
3- بيماري گوارشي : تيپ هاي 40 و41 با التهاب دستگاه گوارش شيرخواران و اسهال مرتبط مي باشند.
4- بيماري دستگاه ادراري : تيپ هاي 11و21 موجب التهاب مثانه به ويژه در پسر بچه ها مي شوند.
5- ساير بيماري ها : در بيماران دريافت كننده پيوند شديد ترين شكل بيماري پنوموني مي باشد.
٭ آدنوويروس ها نسبت به شرايط صفراوي و اسيدي مقاوم مي باشند كه ايجاد ناراحتي هاي گوارشي مي كنند . از آدنوويروس ها امروزه به منظور ژن درماني استفاده مي شود . آدنو ويروس ها در حيوانات خاصيت تومورزايي دارند.