پاكس ويروس ها

پاكس ويروس هاژنوم DNA دو رشته اي ، تقارن از نوع كمپلكس ، حاوي انولوپ، از نظر سايز و اندازه ژنوم بزرگترين ويروس هاي خانواده DNA مي باشند. محتويات شيميايي پاكس ويروس ها شبيه به باكتري مي باشد و حاوي پروتئين و ليپيد و DNA مي باشند.ويريون حاوي آنزيم هايي است كه مي تواند mRNA ويروس را سنتز نموده و پلي آدنيله و كلاهك گذاري و متيله كند.پاكس ويروس ها بر اساس اینکه میزبان های مهره دار یا حشرات را آلوده می کنند به 2 زير خانواده تقسیم میشوند.(شكل 6-1)

جنس

ویروس

ميزبان اوليه

بيماري

 

 

اورتوپاكس

واريولا

انسان

آبله

واكسينا

انسان

جهت واكسن عليه آبله

آبله گاوي

گاو

ضايعه موضعي در انسان

آبله ميمون

ميمون

ضايعه منتشر در انسان

Ectromelia

Fibroma

Myxoma

آبله موش

آبله خرگوش

آبله پرندگان

----

 

پاراپاكس

اورف

گوسفند

ضايعه موضعي در انسان

سودوكاوپاكس

گاو

ندول شيردوشان در انسان

مولوسكي پاكس

مولوسكوم كونتاژيوزوم

انسان

تومور خوش خيم

 

ياتا پاكس

تانا پاكس

ميمون

ضايعات موضعي در انسان

يابا پاكس

ميمون

تومور پوستي موضعي

جدول 6-1- ميزبان و بيماري زايي خانواده پاكس ويريده

پ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پس از اتصال پاكس ويروس به گيرنده سلولي و ورود آن به داخل سلول ، جسم مركزي ويروس به درون سيتوپلاسم آزاد شده ،در ميان چندين آنزيم كه در ويريون پاكس ويروس وجود دارد يك آنزيم RNA پلي مراز ويروسي وجود دارد كه در حدود نيمي از ژنوم ويروس را به mRNA ترجمه مي كند.مولكول هاي mRNA درون جسم مركزي ويروس نسخه برداري شده و سپس به درون سيتوپلاسم مي ريزند.چون آنزيمهاي مورد نياز درون جسم مركزي ويروس قرار گرفته نسخه برداري اوليه ،تحت تاثير مهاركننده هاي سنتز پروتئين قرار نمي گيرد.

پاكس ويروس هاي كه در مجاورت حرارت غيرفعال شده اند ، در مجاورت پاكس ويروسهاي زنده يا پاكس ويروس هاي كه توسط گاز خردل غيرفعال شده اند قابل فعال شدن مجدد مي باشند.به اين پديده فعال شدن مجدد غير ژنتيكي مي گويند ، كه ناشي از عملكرد پروتئين كپسيد برداري مي باشد.ویروس غیر فعال شده با گرما

به تنهایی نمی تواند مرحله دوم پوشش برداری را ایجاد کند زیرا RNA پلیمراز به گرما حساس است. پاكس ويروس ها در مرحله كپسيد برداري به يك پروتئين جديد سنتز شده توسط ويروس نياز دارند واين موضوع، آن ها را از تمامي ويروس هاي بيماري زاي حيوانات متمايز مي كند.

تفاوت هاي ويروس واريولا با ويروس واكسينا :

  1. ويروس واكسينا طيف ميزباني گسترده اي دارد ،اما ويروس واريولا طيف ميزباني محدود (موش و انسان ) دارد.
  2. ويروس واكسينا در تخم مرغ جنين دار و در غشاي كوريوآلانتوئيك ايجاد پاك1 هاي بزرگتري نسبت به ويروس واريولا مي كند.

 

  1. توالي ژني واكسينا (186) از تواي ژني واريولا (192) كمتر مي باشد.بيشترين اختلاف در توالي ژني اين دو ويروس در ناحيه انتهايي ژنوم مي باشد.

٭اجسام گوارنري در سيتوپلاسم سلول هاي آلوده به Small Pox يا واريولا ديده مي شود. ويريون پاكس ويروس حاوي RNA پلي مراز ويروسي مي باشد.

 

٭ تمامي DNA ويروس ها،  بجز پاكس ويروس ها و ويروس تب آفريقايي خوك از آنجايي كه در هسته تكثير مي كنند از RNAپلي مراز سلولي استفاده مي كنند .هرپس ويروس ها از RNA پلي مراز II سلولي استفاده مي كنند ، پاكس ويرو سها كه در سيتوپلاسم تكثير مي كنند به همراه ويريون خود آنزيم RNA پلي مراز ويروسي را دارند.در میان پروتئین های زودرس تولید شده بعد از عفونت ویروس واکسینا ٬ آنزیم های در تکثیر DNA دخالت دارند که شامل یک DNA پلی مراز و یک تیمیدین کیناز می باشند.

یک پلی پپتید تولید شده به وسیله یکی از ژن های زودس (early) ویروس واکسینا مشابه فاکتور رشد اپیدرمال و فاکتوررشد ترانسفورم کننده آلفا می باشد .تولید فاکتورهای رشد مشابه فاکتوررشداپیدرمی به وسیله سلول های آلوده به ویروس می تواند علتی برای بیماری های پرولیفراتیو مرتبط با اعضای خانواده پاکس ویروس مثل ویروس shopefibromaوyaba tumor و Molluscum contagiosum باشد.همچنین چندین ژن پاکس ویروس ها مشابه ژن های پستانداران پروتئین های را می سازد که مکانیسم های دفاعی میزبان را مهار می کند که شامل گیرنده TNFو گیرنده اینترفرون گاما و گیرنده اینترلوکین 1و پروتئین متصل شونده به کمپلمان می باشد  و اتمالا با درگیر کردن کمپلمان و شبکه های سیتوکینی که در دفاع میزبان در پاسخ به عفونت های ویروسی مهم هستند تکثیر ویروسی را افزایش می دهند و انتقال ویروس را تسهیل می کند.

ويروس واريولا  : راه ورود ويروس از طريق غشاهاي مخاطي دستگاه تنفسي فوقاني مي باشد.پس از ورود ويروس به بدن تكثير اوليه در بافت هاي لنفاوي تخليه كننده در محل ويروس انجام شده و ويرمي موقت و سپس ويرمي ثانويه ايجاد مي شود. ضايعات در دهان و صورت و روي بدن ايجاد مي شود كه در يك مقطع زماني اين ضايعات همگي از يك نوع هستند  ،اما در آبله مرغان در يك مقطع زماني تمامي انواع شكل هاي ضايعات را مي توان ديد.ايمني سلولي نقش بيشتري نسبت به ايمني هومورال در برابر ويروس آبله دارد.جدا سازي ويروس از طريق تلقيح مايع وزيكولي به درون غشاي كوريوآلانتوئيك تخم مرغ جنين دار صورت مي گيرد.ويروس واكسينا نسبت به واريولا پاك هاي بزرگتري با مركز نكروزه ايجاد مي كند و كاوپاكس و مانكي پاكس پاك هاي هموراژيك ايجاد مي كنند و ويروس هاي پارا پاكس و مولوسيكوم كونتاژيوزوم و ياتا پاكس ايجاد پاك نكرده و قادر به رشد در تخم مرغ جنين دار نيستند.

٭ ويروس هاي كه قادر به رشد در محيط كشت سلولي نيستند شامل : مولوسيكوم كونتاژيوزوم و هپاتيت B و پاپيلوما ويروس ها و كرونا ويروس ها و هپاتيت C

عفونت هاي مانكي پاكس يك زئونوز نادر بين انسان و ميمون مي باشد و واكسيناسيون با ويروس واكسينا موجب بروز حفاظت در برابر مانكي پاكس شده و شدت بيماري را كاهش مي دهد.عفونت هاي كاوپاكس  در گاو ها در ناحيه پستان و غدد پستاني و در انسان در هنگام شيردوشيدن دستها را آلوده مي كند.عفونت هاي ويروس اورف در گوسفندان و بز  ايجاد بيماري درماتيت پوستولي مسري يا دهان زخمي مي كند. اورف يك بيماري شغلي است كه در افرادي كه با گوسفند و بز سركار دارند ايجاد يك ضايعه منفرد بر روي انگشت دست يا پا مي كند. مولوسيكوم كونتاژيوزوم يك تومور خوش خيم اپيدرمي كه فقط در انسان اتفاق مي افتد و بيماري در كودكان نسبت به بزرگسالان شايعتر مي باشد و انتقال توسط تماس مستقيم (آرايشگر ها و حوله و استخرهاي شنا) انتشار مي يابد.در جوانان شيوع اين بيماري به عنوان يك بيماري منتقل شونده جنسي در حال افزايش است و بيشتر در افراد ايدزي ديده مي شود . اين ضايعات در نواحي مرطوب تناسلي به شكل آماسي يا زخمي تبديل شده و با ضايعات ويروس HSV اشتباه مي شود.هچنین تغییرات سلولی ایجاد شده در موسیکوم کونتاژیوزوم با تغییرات سلولی ایجاد شده در HSV اشتباه مي شود. تانا پاكس ويروس نيز در انسان ايجاد ضايعه مي كند و به نظر مي رسد كه اين ويروس از طريق بندپايان آلوده از حيوان عفوني به انسان انتشار مي يابد.